مجری : جناب آقای عظمائی سن و سال من اجازه نمی دهد ولی شنیده ایم که در گذشته ما یک زمانی در ایران و کسبه بازار و تاجرها در مکاتب دروس و اصول تجارت در اسلام را فرا می گرفتند و سپس وارد بازار می شده اند.

 عظمائی : کاملاً درست است اصلاً در بحث آمیخته گی دین با تجارت . می خواهم یک مثالی بزنم در شهرخودمان اگر شما به بازارها و تیمچه ها سری بزنید داخل همه اینها مسجد است یعنی کنارکار تجاری توجه به مسائل دینی کاملاً محسوس و به چشم می اید .

مادر بحث خارجی تجارت  را به عنوان موتور محرک تولید قلمداد می شود اگر ما وارد یک کارتجاری که از قبل آگاهی بدان داریم بشویم خوب قطعاً تجارت موفق است . اگر تجارت با موفقیت انجام شود خوب خیر اول آن بر می گردد به بخش تولید یعنی ما به نوعی به صورت غیر مستقیم با تجارت موفق و مستمر تولید را به حرکت  وا می داریم و مباحثی که مانند مشکل  اقتصاد که امروزه گریبان جامعه است .طبیعتاً در این بستر حل و فصل می شود .در کنار بخشهای تولید هر چه قدر دانش تجاری افراد بالا برود طبیعتاً اینها در جامعه آگاه می شوند در جهت طلب حق و حقوق اجتماعی . ببینید اخیراً بحثی مطرح شد به عنوان تشکیل انجمن حمایت از حقوق مصرف کننده در سطح جامعه که تجارت کاملاً مرتبط با این است . وقتی من وارد بازار می شوم و کالایی انتخاب می کنم جهت خرید خدایی نکرده اگر این کالا معیوب باشد و مطابق با ویژگی و شرایط استاندارد نباشد من باید  به کجا مراجعه کنم .

و نمی توانم از بعد کیفیت از حق و حقوق خود دفاع کنم و دانش تجاری می تواند آگاهی های مصرف کننده را و آگاهیهای تولید کننده را بالا ببرد و می تواند مفید واقع شود .

مجری : در ادامه فرمایشات شما می خواهم عرض کنم که ما مبادلات زیادی در تولید و صنعت داریم که اینها وقتی تولیدی را انجام  می دهند یا خدماتی را ارائه می کنند بحث تخصصی آنها و صلاحیت حرفه ای آنها در این جا تمام می شود اما این خدمات یا کالا به بازار مصرف داخلی و خارجی برسد حلقه های دیگر لازم است در طرف دیگر باید راحت صحبت کنیم و پنهان کاری نکنیم . حلقه های بعدی واسطه گری و دلالی است . می خواهیم جایگاه و نقش این حلقه ها را تعریف کنیم یعنی از تولید کالا و خدمات تا بازار مصرف داخلی و خارجی برسد .

 عظمائی : شما به مبحث درستی اشاره کردید . گاهی تولید کنندگان ما اصرار دارند  که کالایی که خودشان تولید کرده اند حتماً باید خودشان اینها را صادرکنند . آسیبی که ما در بحث تجارت خورده ایم در این بخش است ما به صورت حرفه ای وارد بازار تجارت نشده ایم و اگر طرف آگاهی داشته باشد و به بازار مشرف باشد می تواند محصول خود را صادرکند ولی الزامات روز مملکت ایجاب می کند که کار تولید در جای خودش باشد و تجارت در جای خودش باشد سابق سیاستهای مجوزهای صدور کارت  تجاری هیچ گونه حساسیتی نشان نمی دادند . هر کسی مراجعه ای می کرد و آن شرایط عمومی را داشت کارت بازرگانی صادر می شود و مبادرت به کار تجارت می پرداختند و چون به کار اشراف نداشت ضررهای جبران ناپذیری بر پیکره تجارت وارد می شود که ناشی از ناآگاهی و مقوله های تجاری بود . خوشبختانه مسئولین این ضعف را احساس کردند و به ایین نکته رسیده اند که اخیراً صدور کارت بازرگانی به صورت حرفه ای و تخصصی درآمده و فردی که مراجعه می کند جهت شروع کار تجارت و می خواهد کارت بازرگانی دریافت کند از ما عملاً این شخص باید دوره های تخصصی را طی بکند و اگر آن نباشد باید به یکی از مراتب تحصیلات عالیه مجهز شده باشد وقطعاً اینها در جهت افزایش دانش تجاری فردی است که به کار تجارت مبادرت می کند .

 مجری : بسیار خوب دوباره برمی گردیم به نام برنامه خودمان کارهایی که در گذشته و خصوصیات دنیای امروزی و در نظر گرفتن اقتضایات امروزه در مملکت ما استانمان در حوزه تجارت تجارت خارجی جایگاه بعدی و چه تحلیل و نتیجه ای  می توان  گرفت و انشاء ا...در خدمت شما و شنوندگان عزیزخواهیم بود با برنامه ایپک یولی

مجری : خوب عزیزان هم صحبت هستیم با آقای عظمائی رئیس سازمان صنعت و معدن و تجارت استان اردبیل و این برنامه در مورد تجارت خارجی است و تقاضا می کنم اقای عظمائی گزارش یکساله تجارت خارجی استان یک گزارش اجمالی بدهند که حتماً اگر مسیرمان را ادامه بدهیم به نتایج خوبی خواهیم رسید .

عظمائی : سوال جنابعالی برمی گردد به وضعیت تجاری استان وقتی در محافل عمومی از تجارت بحث می شود ما بیشتر حساس می شویم به مقوله صادرات در حالی که کار تجارت ترکیبی از واردات و صادرات است . عموماً ما فقط صادرات را می بینیم و از بحث واردات غافل می شویم یا حذف می کنیم یا حساسیت منفی نشان می دهیم. و من عرض می کنم واردات به چه گونه ای به ضرر اقتصاد است و به چه گونه ای به نفع اقتصاد است و حضرت عالی قطعاً رسیدید به این نکته که در سطح دنیا بزرگترین صادرکنندگان کالا خود نشان از وارد کنندگان کالا نیز هستند. متاسفانه در کشور ما بحث آماری واردات پیش می آید حساسیت نشان می دهیم.

 مجری : البته صادرات در داخل نیز موجب گرانی می شود موجب کم یابی می شود .

عظمائی : خوشبختانه اخیراً این مسئله تفهیم شده است و من هم به خودم اجازه می دهم که این قضیه یاد آوری بشود شاخصهای تجاری استان  به امید خدا از اواسط تابستان سال قبل روال منطقی و روبه رشد افتاده در مقایسه با مدت مشابه سال قبل صادراتی از استان شده طبق اخرین آماری که از گمرک گرفته شده صادرات 7 ماهه استان چیزی صوری 53 میلیون دلار بود اگر می خواهیم مقایسه کنیم نسبت به مدت مشابه سال قبل حدود 63 % ما افزایش داریم و من باید بگویم که در سطح کشور میزان افزایش صادرات غیر نفتی  7 ماهه نسبت به مدت مشابه  سال قبل بدون احتساب میعانات گازی حدود 18 الی 19 درصد افزایش پیدا کرده است و ما متوجه می شویم که میزان افزایش صادرات در استان ما خیلی چشمگیر تر و شتاب بیشتری نسبت به متوسط کشور است که جا دارد از تجار محترم و همتی که بخش خصوصی در این زمینه انجام داده تقدیر و تشکر بکنیم منتهی تحلیلی که ما می توانیم انجام دهیم در مورد وضعیت صادرات استان ما شاهد  تحول و دگرگونی در ترکیب کالاهای صادراتی از گمرک استان هستیم . به عنوان مثال سالهای نه چندان دور مثلاً 2 سال قبل میزان صادرات سیب زمینی از سبد صادراتی استان شاید 25 % بود یعنی 4/1 صادرات استان سیب زمینی بوده در حالی آمار جدید به این نکته ها رسیدیم که میزان صادرات سیب زمینی از 25 % به 12 % رسیده است و نشان می دهد که ما از صادرات کالاهای تک محصولی بیرون آمده ایم و به سمت سایر کالاهای صادراتی حرکت می کنیم و از جمله ماشین الات صنعتی بطوری که ما صادرات ماشین الات صنعتی رتبه دوم سبد صادرات استان اردبیل را تشکیل می دهد و در طول این 7 ماهه طبق آمار گمرک 5/7 میلیون دلار ما صادرات ماشین الات صنعتی داشتیم که برای استان ما خیلی امتیاز و مزیت مثبت قلمداد  می شود و با توجه به اطلاعاتی که من دارم و جمه بندی کرده ام اطلاعات واحد های تولیدی صادرات میزان آن تا پایان سال افزایش پیدا خواهد کرد و امیدوارم من در پایان سال خدمتتان برسم و گزارش بدهم که میزان صادرات ماشین الات صنعتی 2 یا چند برابر شده است.

 مجری : جناب اقای عظمائی افزایشی که فرمودید در کشور حدود 12 % و در استان ما حدود 63 % بوده یک دلیل خاص دارد که امسال اتفاق افتاده است .

 عظمائی : ما از چند بعد می توانیم این مسئله را بررسی کنیم . بعداول این است که بالاخره طی سالهای اخیر اقداماتی در حوزه سیاستهای تجاری خارجی استان انجام شده است و یک قسمت از این اقدامات مربوط به اعزام هیاتهای تخصصی و بازاریابی است طی این سالهای اخیر ما این هیاتهای تخصصی بازاریابی به کشورهای روسیه ، قزاقستان ، آذربایجان ، گرجستان ، ارمنستان و ترکمنستان انجام شده است و ما شاهد این هستیم که تجارت با ان کشورها با رشد معنی  دارای مواجه هستیم و اصولاً این تاثیرش را گذاشته است . موضوع بعدی سیاستهای حمایتهای دولت است . آن هم بر می گردد به جوایز صادراتی و هر چند ما پرداخت زمانی جوایز با تاخیر مواجه هستیم ولی ما باید این را قبول بکنیم که در سطح دنیا و آن کشورهایی که  پیشگام در صنعت تجارت خارجی هستند . آنها که از مشوقهای صادراتی استفاده کردند آنها نیز بعد از اعمال و بکارگیری این مشوقها شاهد افزایش چشمگیر در میزان صادرات بودند. این میزان افزایش صادرات بر می گرددبه ابزار و مشوقهای صادراتی دولت و یارانه های صادراتی و یارانه در مشارکت در نمایشگاه های خارجی و هر مقتضی در نمایشگاه خارجی بخواهد شرکت  بکند و مورد تایید سازمان تجارت رسیده باشد و در سایت توسعه سازمان تجارت باشد سازمان توسعه تجارت یارانه  مشارکت اینها را پرداخت می کند و باید قبول کنیم که فرهنگ صادرات روبه افزایش است و شاید بتوان گفت که افزایش صادرات استان نیز موثر باشد و اندازه شاخص چقدر است در بحثهای آینده در خدمتتان خواهیم بود .

 مجری : تشکر می کنم عزیزان شما شنونده ایپک یولی هستید و در این برنامه از تجارت خارجی بحث می کنیم و مهمان ما آقای عظمائی رئیس سازمان صنعت و معدن و تجارت استان هستیم .

 گزارشگر : بسم الله الرحمن الرحیم

 عرض سلام و ادب و احترام دارم خدمت شما شنوندگان عزیز و عزیزانی که فعالیتی را در استانمان انجام می دهند در این گزارش برنامه همراه خواهیم شد با یکی از صادرکنندگان نمونه استان سلام آقای صنایعی و خسته نباشید .

صنایعی : سلام می کنم به شنوندگان عزیز و همه صادرکنندگان عزیز

 گزارشگر : خوبه به شنوندگان بیان کنید چه چیزهایی را صادر می کنید از استانمان

صنایعی : من سیب زمینی صادر می کنم البته با یک مجموعه هستیم در امر صادرات تهد سرپرستی اقای بیگلری

 گزارشگر : اجازه بدهید من این سوال را از شما بپرسم که در مجموعه شما جمعا" چند نفر فعالیت می کنند

صنایعی : تقریباً حدود 5 نفر

 گزارشگر : چند نفر مثل شما تاجرند .

صنایعی : 3 نفر

گزارشگر : خوب از چه سالی صادرات را شروع کرده اید.

 صنایعی : من از  فروردین سال 1375

گزارشگر : حالا شما سیب زمینی را به کدام کشورها صادر می کنید.

صنایعی : اکثراً جمهوری آذربایجان و روسیه و ترکمنستان

گزارشگر : خوب الان وضعیت بازار چگونه است.

صنایعی :من در کار تقسیم بندی مشغول هستم و به خرید و قیمت گذاری در مجموعه ما تقسیم وظایف شده است .

گزارشگر: اگر شما در بحث تقسیم فعال باشید حتماً قوانین و مسائل در این زمینه هست شما اشنا هستید . می خواهم  بدانم شما تا حالا صادرکننده نمونه انتخاب شده اید.

 صنایعی : من در سال 1389 من صادرکننده نمونه انتخاب شده ام.

 گزارشگر : برای انتخاب صادرکننده نمونه چه فاکتورهایی را مد نظر می گیرند.

صنایعی : به حجم صادرات و ارزش آن کالا

 گزارشگر : خوب در حال حاضر در گمرک جنس دارید.

 صنایعی بله

 گزارشگر : مشکلات و موانعی که در این خصوص به ویژه سیب زمینی که محصول استراتژیکی ماست چی است ؟

 صنایعی : البته الان فقط قیمتها فرق کرده و علاوه بر قیمت بعضی از موارد است که مثلاً بخشنامه هایی که آمده به ما اعلام نمی کنند .

 گزارشگر : چطور

 صنایعی : عرض کنم خدمتتان الان در گمرک یک ابلاغ نامه جریمه امده که 27 میلیون جریمه شامل ما می شود .نظر به این که این ابلاع باید 15 روز بعد از تصویب در جراید کشور آگهی بشود و بعد به نهادهای ذیربط ابلاغ و سپس به صادرکننده ابلاغ بشود به ما ابلاغ نشده است. من به تهران مراجعه کردم و گفتند چون بخشنامه محرمانه است ما ابلاغ نکردیم و الان ما ما مانده ایم که این مشکل را چگونه حل بکنیم که شامل این جریمه نشویم .

 گزارشگر : خوب این جریمه شامل کدام فعالیت شما شده است . جنسی را نباید صادر می کردید یا اضافه صادر می کردید مشکل از کجاست ؟

 صنایعی : مسئله این است که در 27 بهمن سال گذشته به من گفتند هر کس سیب زمینی صادر بکند به ان جریمه شامل خواهد شد به علاوه عوارض و چون عوارض به ما ابلاغ نشده است و ما هم متوجه نشده ایم صادرات انجام شده و آن زمان که متوجه شده ایم ماشین هایمان را نگه داشتیم و اجازه صادرات نداده ایم.

 گزارشگر : خوب در گمرک آذربایجان نیز این تعرفه ها وجود دارد.

 صنایعی : حدود 5 الی 6 سال است که آنها تعرفه ای ندارند .

 گزارشگر : خوب چه کاری می توان در رفع این مشکلات انجام داد و اتاق بازرگانی در این خصوص چه نقشی را می تواند ایفا کند .

 صنایعی : اگر حمایت مطلق بشود از صادرکنندگان در تمام شغلها و فقط سیب زمینی نباشد .

 گزارشگر : اقای صنایعی تشکر می کنیم .

 گزارشگر : خوب هم وطنان عزیز سخنان اقای صنایعی را شنیدید که به عنوان نماینده یک گروه در اینجا حاضر شده بودند و از کارو مشکلاتشان برای ما سخن گفتند ما هم  ادامه این برنامه را به همکارانمان می سپاریم.

مجری : از همکار محترم و عزیزمان بسیار سپاسگزاریم و از این عزیزمان که در کار صادرات هستند که خودشان یک فعال نمونه انتخاب شده اند می خواهیم حرفهای اقای عظمائی را در این مورد بشنویم .

عظمائی : عرض کنم خدمتتان جا دارد از این فعال تجاری که در زمینه خودشان انجام می دهند تقدیر و تشکر کنم یک نکته که ایشان فرمودند و صحبتهایشان به حق بود و مشکلی که ایشان اشاره کردند در مورد افزایش عوارض سیب زمینی در سال 86 در یک مقطع دولت تصمیم گرفت عوارض سیب زمینی را بالا ببرد ولی چون ابلاغ این به موقع انجام شده دولت اصرار دارد از زمان تصویب بخش نامه منطقی به نظر می رسد و تجار نیز بیان می کند ما نا آگاه بودیم در این زمینه در این مورد پیگیریهای مستمری انجام گرفته است و در آن زمان که خود من هم مسئولیت مستقیم داشتم در بخش بازرگانی و اخیراً در سفر چهارم هیات دولت به استان این موضوع در صحن جلسه دولت مطرح گردید و موافقت گردید با دستور اقای رئیس جمهور تاریخ اجرای این بخشنامه 15 روز عقب بیافتد که مجموعه ضرری که برآورد ه شده است حدود 390 میلیون تومان جریمه تعلق می گیرد به تجار استان این حذف بشود و مشکلات مربوطه به صادرکنندگان سیب زمینی تا حدودی حل و فصل  بشود : نکته قابل توجه در تحلیل صادرات کالا و خدمات در استان دست یابی به بازارهای جدید و بازارهای هدف صادرات است . ما در سالهای قبل تجارت خارجی استان محدود می شود به صورت سنتی و به کشور آذربایجان در حالی  که ما در تحلیلهای جدید و آماری که از طریق گمرک اخذ کرده ایم به 23 کشور جهان صادرات کالا داریم و آذربایجان رتبه اش را در تجارت خارجی از دست می دهد و سایر کشورها نزدیک می شوند به کشور آذربایجان از نظر تجارت از جمله کشور عراق ، روسیه و صادراتمان طی این 7 ماهه خیلی قابل توجه است به این کشورها نشان می دهد که این روند به سایر کشورها  غیر از همسایه افزایش پیدا کند و این یک نوع مزیت است برای استان ما و جا دارد من از تجار استان خواهش کنم که کشور هدف را کشور آذربایجان تلقی نکنند ما متاسفانه این دیدگاه سنتی حاکم است وقتی می خواهیم با تاجر صحبت کنیم و پای درد و دل او بنشینیم و مسائل و مشکلاتش را بشنویم جوابی که می گیریم عمدتا" تجارتشان با کشور آذربایجان است که یک کشور ی که در فضای اقتصادی و کسب و کار رتبه بسیار پایینی دارد و مشکلات زیادی در تجارت دارند . جا دارد تجار ما آن انرزی که می گذرانند برای کشور اذربایجان از کشورهای دیگر غافل نشوند و ما بتوانیم میزان کالا و خدمات را به کشورهای دیگر از جمله عراق ، روسیه ترکمنستان و ازبکستان و استانهای جنوبی روسیه از جمله داغستان که یک کشو.ر مسلمان نشین است را افزایش دهیم و انشاء ا... ما بتوانیم از پتانسیل خودمان در ارز آوری و توسعه صادرات استفاده کنیم.

 مجری : از حضور شما اقای عظمائی تشکر می کنم و انشاء ا.. که تاجر های عزیزمان به توفیقات روز افزون برسند .